Doelstellingen ‘Over alle zintuigen heen’

Waarom zijn doelstellingen bij Sensory Play zo belangrijk en wat willen we hiermee gaan doen? Weet dat onderstaande lijst niet volledig is. In onze webshop kan je de expertisefiche ‘Over alle zintuigen heen’ terugvinden met een volledige en zeer uitgebreide lijst van alle doelstellingen die je welpje zal oefenen.

Van onze welpjes verwachten we een bepaalde manier van reageren op bepaalde zaken. Omgaan met emoties, situaties, interacties, … het is niet vanzelfsprekend. We kunnen niet genoeg benadrukken hoe belangrijk het is om van jongs af aan te werken aan een goede sensorische integratie.

Sensory Play wordt vaak ten onrechte geassocieerd met het aan de slag gaan met enkel educatieve doelstellingen. Het ontwikkelen van vaardigheden, als je niet goed om kan gaan met prikkels in je omgeving, zijn sowieso een extra uitdaging. Door je welpje met zintuiglijke ervaringen te leren omgaan en hem/haar truukjes aan te leren om zichzelf te gaan reguleren, krijgt jouw welpje meer ruimte om vaardigheden te ontwikkelen. 

Doelstellingen bij Sensory Play zijn dus niet zozeer educatief (cognitief), maar wel gericht op het stimuleren van de zeven zintuigen en het ontwikkelen van een goede sensorische integratie.

Veel kinderen, vooral die met sensorische verwerkingsstoornissen, hebben moeite met het reguleren van hun reacties op zintuiglijke prikkels. Sensorisch spel kan dan in een gecontroleerde omgeving aangeboden worden waarin ze kunnen experimenteren met verschillende zintuigelijke input. 

Sensorische integratie

Sensorische integratie, ook bekend als sensorische prikkelverwerking, is de manier waarop het zenuwstelsel zintuiglijke informatie uit de omgeving en het eigen lichaam ontvangt, organiseert en gebruikt om gepaste reacties te genereren. Dit proces is cruciaal voor dagelijkse activiteiten, zoals bewegen, communiceren, en het uitvoeren van complexe taken.

Sommige kinderen, kunnen moeite hebben met hun prikkelverwerking. Dit kan zich uiten in over- of ondergevoeligheid voor prikkels, moeilijkheden met motorische coördinatie, of problemen met aandacht en gedrag. Dit wordt vaak aangeduid als een sensorische verwerkingsstoornis (SPD).

Zelfregulatie

..Zelfregulatie is een sleutelvaardigheid omdat deze invloed heeft op de verschillende aspecten doorheen het dagelijkse leven. Het stelt kinderen in staat om hun emoties, hun gedachten en gedrag op een adequate en doelgerichte manier te ervaren, wat een cruciale vaardigheid is voor succes en tevredenheid, zoals: 

1. Emotioneel welzijn

Doelstelling: Kinderen begrijpen en beheersen hun emoties.

Gevolg: zelfregulatie bevordert emotionele stabiliteit en veerkracht. Dit laat toe om beter om te kunnen gaan met tegenslagen en uitdagingen.

2. Zelfbeheersing

Doelstelling: Kinderen reguleren en houden hun emoties,  impulsen en gedragingen onder controle.

Gevolg: Zelfbeheersing speelt een grote rol in het bereiken van persoonlijk en en sociale doelen.

Doorzettingsvermogen en geduld

Sensory Play kan je perfect inzetten om doorzettingsvermogen te oefenen. Wanneer de kinderen nog klein zijn, is het spelen op zich op zich al een fijne activiteit waar niet veel voorbereiding of planning voor nodig is. Hou ouder de kinderen worden, hoe meer er gewerkt kan worden aan het aanleren van hoe om te gaan met prikkels, situaties, reacties, … Een sensorische activiteit kan verschillende reacties oproepen en het vraagt soms tijd om hier mee te leren omgaan. Het proeven van dingen, texturen durven aanraken, keer op keer op de fiets stappen om het evenwicht te oefenen, … Het zal niet steeds van de eerste keer gaan. Dit vraagt het nodige doorzettingsvermogen. 

Is jouw welpje niet echt een doorzetter of heeft hij/zij niet altijd geduld? Oefen dan eens op een andere manier, met leuke activiteiten zoals fietsen, doelgerichte sensorische activiteiten zoals een tast- of proefspel of geluidenmemory bijvoorbeeld. Zo oefenen ze op een leuke manier om met deze sensorische prikkels om te gaan.

Zelfvertrouwen en trots

Een doelstelling die vaak te weinig aandacht krijgt, maar zo ontzettend belangrijk is in de ontwikkeling van jouw welpje.

Jouw welpje zal zelfvertrouwen ontwikkelen als hij/zij aan de slag gaat met Sensory Play en daardoor nieuwe dingen ervaart.  Het sensorisch bewust bezig zijn wordt beloond met het verwerven van nieuwe vaardigheden. Op deze manier geraken ze meer en meer gemotiveerd om ook andere dingen te proberen. Ze weten nu immers hoe ze zelf tot rust kunnen komen en er mee kunnen omgaan.

Educatieve doelstellingen

Bij Sensorisch Spel liggen de zintuiglijke doelstellingen vaak meer op de voorgrond dan de educatieve. Het primaire doel van dit soort spel is om de zintuigen van kinderen te stimuleren en hen te helpen omgaan met sensorische informatie. 

Maar educatieve doelstellingen kunnen zeker bij kinderen ingezet worden die zich helemaal veilig en in hun element voelen bij sensorische ervaringen. 

Bij kinderen die nog in een verkenningsfase zitten of die moeite hebben met prikkelverwerking (kinderen met ASS, ADHD, SPD, …) is het belangrijk om de educatieve (cognitieve) component nog wat achterwege te laten.