Rijk spelen zonder verrijking: waarom minder soms meer is

mei 23, 2025

Er lijkt een hardnekkige overtuiging te bestaan dat spel pas waardevol is als het verrijkt wordt. Met een educatief doel. Een voorbereid aanbod. Een uitdagende setting. Alles moet een thema hebben, denk maar aan sensory bins. Of je moet er bij tellen, sorteren, woorden vormen, letters zoeken, … Maar wat als we nu eens durven loslaten dat spel gestuurd moet worden om zinvol te zijn? Wat als we vertrouwen op het spel zelf, op het welpje dat speelt en op het proces dat daaruit ontstaat?

We krijgen geregeld de vraag: “Moet ik iets toevoegen aan hun spel?” Of: “Hoe kan ik het verrijken?” Soms is dat zinvol. Zeker als een welpje vastloopt of een extra prikkel nodig heeft. Maar net zo vaak is het de moeite waard om stil te staan bij de drang om altijd iets toe te voegen.

Want eerlijk? Niet elk spel heeft verrijking nodig. Soms is er enkel ruimte nodig. Of rust. Of vertrouwen.

Spel hoeft niet altijd ‘meer’

In veel speelkamers, klassen en tuinen ligt het spel al klaar. Soms letterlijk. Maar het hoeft niet altijd uitgewerkt of voorbereid te zijn. Het hoeft niet Pinterest-waardig te ogen, noch thematisch juist te kloppen. Een plasje water, een hoop zand, een tak, een touwtje of gewoon een berg blokken. Meer is er vaak niet nodig. Wat volgt, is geen educatief doel, maar pure betrokkenheid. Intuïtief spel. Zelfgekozen handelingen. Daar ligt de echte waarde.

Kinderen kunnen rijk spelen

Kinderen zijn creatieve wezens. Ze geven betekenis aan wat er voor hen ligt. Ze maken van een lege doos een boot, van een stok een telefoon, van modder een feestmaal. Niet omdat wij hen vertellen hoe dat moet, maar omdat ze het zelf bedenken. Het is in die vrijheid dat spel echt rijk wordt. Niet door een doel of invulling van buitenaf, maar door de ruimte om zelf te kiezen en te creëren.

Vertrouwen is de sleutel

In plaats van te zoeken naar hoe we spel kunnen verrijken, kunnen we ook kijken naar wat er al aanwezig is. Welke materialen trekken aan? Wat doet je welpje ermee? Hoe lang blijft het daarbij? Spelen vraagt geen constante input van een volwassene. Het vraagt vooral een veilige ruimte, tijd en vertrouwen.

We willen maar zeggen dat…

Rijk spel hoeft niet verrijkt te worden. Niet altijd. Niet per se. Door te vertrouwen op de spelkracht van je welpje, door ruimte te laten voor zelfsturing en door niet meteen bij te sturen, geef je misschien wel de grootste verrijking die er is: de kans om echt, vrij en voluit te spelen. Dat is rijkdom genoeg.

Wil je hier nog meer over leren, schrijf je dan nu in voor onze masterclass ‘Sensory play anders bekeken’.

Dit vind je misschien ook interessant …

Wat reuk met herinneringen doet

Wat reuk met herinneringen doet

Waarom ruiken méér doet dan je denkt en waarom het een plek verdient in je werking met kinderen Je kent het vast: je loopt een ruimte binnen, ruikt iets en boem. Je bent weer vijf jaar oud, op bezoek bij je grootouders. Of je staat ineens terug in...

Lees meer
Sensory play en emotieregulatie

Sensory play en emotieregulatie

Een welpje dat zich boos maakt omdat de sokken ‘niet goed zitten’. Een welpje dat zich terugtrekt in zichzelf wanneer het te druk wordt. Of eentje dat ontploft bij het minste dat anders loopt dan verwacht. Emoties zijn geen probleem. Ze horen...

Lees meer